Heshtja dhe kureshtja - Nga Albana Lifschin

Kureshtja e Vjosës për “Albanian gatherings” qe e shkurtër. Çka mbeti prej saj, qe zotëria modest. Fliste pak. Dhe dukej sikur nuk dinte të buzëqeshte. Aspak. Tip enigmatik.

-Kështu ka qënë gjithmonë?

- S’e kam njohur më parë. Thonë që ka pasur një grua të gjatë, bjonde, gjithë prezencë si një zonjë. Ishin një çift i kombinuar mirë, tha Ana duke u përpjekur t’i japë ca info mikeshës së saj që ishte e re në komunitet. 

-Ëh? Ishin?

- Po pra. Folja në kohën e shkuar. 

- ?

-Divorc.

-Divorc??

-Ndoshta divorc i vonuar. Ai kish kapërcyer të 60-tat. Ajo 5 vjet më e re.

-Uaaaaa...  ç’kërkojnë që ndahen në atë moshë? e ndërpreu Vjosa.

- Ç’kërkojnë? Pyetje me vend.  Unë do të thosha që kërkojnë lirinë e tyre të humbur!

Vjosa desh u mbyt keq nga sforcimi për të gëlltitur makaronat.

Ana nuk çuditej më. Së paku jo deri në mbytje! Për më tepër tashmë e kishte “të çertifikuar” mendimin e saj.  Mosha s’paska të bëjë fare! Qëkurse kishte lexuar ikjen nga gruaja të shkrimtarit të madh rus, në mes të asaj nate të acartë nuk çuditej më.

-Dëgjo, Vjosa. (Sa qejf ta kam emrin! Shejtan!) Zonja kishte kombësi gjermane. I përkiste fesë kristiane, Kishës Evangjelike. Zotnia ynë mysliman.

-Po ç’ne emrin Kurt? Si emër gjerman.

-Kështu kam pyetur edhe unë në fillim. Por këndej nga veriu ka plot mbiemra Kurti. Kurti dhe Erika ishin njohur në fillimet e jetës së tyre në Amerikë. Të dy të rinj, fringo. Ai e pat ndihmuar për të gjetur punë. Gjermanka Erika, filloi si babysitter. Si puna jonë në fillim.  Më pas ai ishte i vetmi njeri tek i cili ajo drejtohej për këshillë, për çfarëdo halli që kish. Ai djalë i doli xhevair. Xhentelmen i vërtetë. Dhe kështu shkoi kjo histori. Të dy të rinjtë u dashuruan dhe u martuan. U bënë me dy djem, të cilët i rritën dhe i shkolluan. Djemtë u vendosën me punë në dy shtete të ndryshme. Burrë e grua mbetën vetëm.

Kjo qe koha kur ajo filloi të jepej pas besimit të saj të harruar. Nisi të ndiqte rregullisht Kishën Evangjelike. Të dielat i kalonte me miqtë e kombësisë së saj. Ai nga ana e tij, aktivizohej deri në mbrëmje vonë me problemet e komunitetit. Ishte kohë ngjarjesh në vendlindjen e tij. Dalja në pension e hodhi plotësisht në atë ndërrmarje humane. Merrej me organizimin e ndihmave për të çvendosurit nga lufta. Nuk i shkoi në mendje as edhe një herë që ditët e gjata mënjanë shtëpisë e larg të shoqes, do të bëheshin shkak për krijimin e një hapësirë të ftohtë e të paftuar mes tyre. E pakonceptueshme për të dy, deri në momentin që u bënë të ndërgjegjshëm se kishte ndodhur!

Ai kthehej vonë dhe i lodhur shtrihej në divanin e kuzhinës, pa e shqetësuar të shoqen e cila me siguri duhet të ishte në gjumë të thellë lart në dhomën e gjumit. Të njejtën përkujdesje bënte edhe ajo mëngjeseve tek zbriste ngadalë shkallët të vinte kafebërësin në kuzhinë. Pinte kafen e saj në heshtje dhe linte filxhanin e tij pranë kafebërësit. Në të dalë tek tërhiqte derën ngadalë, i dërgonte një të puthur me dorë të shoqit. Më pas kjo e puthur u bë e panevojshme. Kafeja ende e ngrohtë që e priste atë të zgjohej qe e mjaftueshme.

-Eshtë e çuditshme si ftohen njerëzit me njeri-tjetrin. Të martuarit e kam fjalën.  Gjithnjë kemi menduar se divorci vjen pas grindjeve, humbjes së dashurisë, tha Vjosa që e kishte tërhequr tregimi i Anës.

- Rutina normalisht është e mërzitshme, vazhdoi Ana. Por kur fillon të pranohet si “normale”, bëhet e rrezikshme. Dikur, dikush e kupton që këtij normaliteti i ka munguar oksigjeni i jetës.

-Po, jo o të keqen! Më mirë një jetë me halle! Vjosa u rehatua në karrige. Njerëzit që kanë preokupime, halle, janë më të lidhur me njëri tjetri. Ndërsa njerëzit pa halle, mendojnë për liri. Për pavarësi. Për krahë.

-Kështu thua ti?

-Mua s’do ma merrte mendja kurrë që “pavarësia” papritur të konsiderohej e rrezikshme.

Disa muaj pas kësaj bisede u hap fjala se zotëria fisnik kishte lëvizur nga New York.

Habia qe e madhe por respekti ndaj tij i bëri njerëzit të rezervoheshin në kërkim të “pse”-ve. Në fund të fundit nuk ishte e çuditshme për moshën e tij të lëvizte në Florida. Madje ishte normale. Te gjithë pensionistët atje shkonin. Ishte shteti i diellit. Gjithsesi, habia nuk përmbahej.

-Nuk kuptoj pse duhej të largohej nga komuniteti ynë. Ai këtu u rrit. Ai qe aq i respektuar! Përse? Dhe 5 shtete larg!

-Sikur donte të na hiqte qafe!

-Kush e di!

-Po zonja e tij, gjermanka?

-Ajo është ende këtu.

Ouu…!

-Po lëreni ore tjetrin të shkojë ku të dojë! O Milet! Eshtë e drejta e tij. Kjo Amerikë është e madhe! Ka vend për të gjithë. Ngriti zërin dikushi që kaloi pas kurrizit të tyre.

-E dëgjove këtë malukatin?

Restoranti ishte plot dhe tavolinat i përcillnin bisedat nga njera tek tjetra kur emocionet ngrinin volumin.

-E di se çfarë? Kjo është një nga arsyet që i bën njerëzit të rrijnë larg njeri-tjetrit. Këtu zinxhirët e llafeve s’lënë prag dere pa hedhur çengelin. Me një fjalë bëhet një pellg i ndotur ku njerëzit flasin një gjuhë e gjykojnë njëlloj, pikërisht si atje.

-Po pra! Bëmë 12 orë më avion përqark botës për t’u ndalur në të njejtin vënd. Lamë një atdhe dhe e gjetëm përsëri këtu.

-Fjalët janë si avionët, kapërxejnë kontinentet!

-Dhe mileti, njëlloj mbeti! - foli dikush pas karrigeve të tyre. Këtë radhë ato kthyen kokat njëherësh. Ishte kamarieri. Ato u ngritën, paguan dhe dolën me të njëjtin mendim. Duhej ndërruar lokali.

-By the way, - tha papritur Ana duke shtyrë derën rrotulluese të lokalit, - harrova të të them që Erika ka vajtur në Florida, tek Kurti.

©Albana Lifschin

Korrik, 2004