Zonjat nga Lindja - Nga Albana Lifschin

Mbrëmë, duke u kthyer në shtepi, pranë meje në tren u ul një zonjë grua rreth te 50-tave. Mesa duket më mori për ruse se filloi të më fliste rusisht. Ia ktheva po rusisht  pastaj shtova "Ja nje panjimaju paruski". Ajo me vështroi e habitur dhe pastaj e ktheu në anglisht.

- Dukesh si ne. Edhe aksentin e ke rus, - tha me një buzëqeshje miqësore.

Kur isha fëmijë më thoshin gjithnjë që ngjaj si ruse. E kisha harruar këtë.

Zonja banonte në Brighton Beach që është zonë e populluar nga emigrantë rusë. Po shkonte të mbante mbesën atë mbremje pasi i biri me të shoqen ishin ftuar diku e s’kishin njeri tjetër kush të kujdesej për Irinoçkën

- Ç'të bësh, - tha - po të isha në vendin tim, në Leningrad, tani do të isha duke dhënë mësim në fakultet. Erdhëm këtu për të mirën e fëmijëve e jemi kthyer në shtëpiake. Po ti?

I thashë që sapo kisha filluar të kujdesesha për një fëmijë të vogël.

Ajo ktheu kokën nga unë.

-S’kam kohë që kam ardhur, iu pergjigja vështrimit të saj.

- Do rrish këtu në Amerikë apo do kthehesh?

- Nuk e di. Nuk e di akoma.

- Bën mirë të vendosësh para se të mbarojë afati i vizës, - tha, - nëse do të vish edhe ndonjëherë tjetër në Amerikë. Këta i shohin shumë këto gjëra. Po të më dëgjosh mua, sidoqoftë, sa je këtu, studio gjuhën. Kjo është pasuria që do marrësh nga ky vend, e vetmja pasuri.

I thashë që para se të vija këtu e kisha dhënë anglishten në katedrën e gjuhësisë.

- A të mjafton ajo që ke mësuar atje? - pyeti pedagogia e Leningradit.

Me ato mollëzat e faqeve pakëz të ngritura, më kujtonte një artiste ruse, Isolda Isvjeskaja që kisha gjetur në albumet e vajzërisë të mamasë sime.

- Unë po kuptoj që ne erdhëm këtu me një anglishte të varfër, nuk paskemi mësuar gjë, vazhdoi ajo me një zë të qetë.

"Isolda" kishte të drejtë. Këtë e kisha ndjerë edhe unë që ditët e para në Nju Jork.

Jo se e kanë fajin librat apo mësuesit e shkollës, por është njëlloj si fjala vjen për një të huaj që mendon se e ka mësuar shqipen përmes librave, ta sjellësh në Tiranë e ta vesh të dëgjojë "tironçen". A merr vesh gjë? Ja kështu u ndodha unë në mes të folmes së përditshme në Bronx. Edhe në autobuz e trena kur njerëzit flasin shpejt them: O Zot i madh! Ç'farë anglishte është kjo? Bosen time e kuptoj, ndoshta sepse ajo është e ngadalshme dhe ka shqiptim të qartë. Edhe Aliun fjala vjen e kuptoj kur flet anglisht, madje i kap edhe gabimet. Çudi si mendonim që nuk do na duhej më shumë se nja 6 muaj jetë në Nju Jork, për ta tharë anglishten! Kësaj i thonë të gënjesh veten. Jo gjashtë muaj, por as gjashtë vjet nuk mjaftojnë të fitosh gjuhën e një vendi thjesht nga prezenca në këtë vend. Më kujtohet një mik i yni, që kish jetuar 30 vjet në Amerikë, amerikan me pasaportë, që erdhi në Tiranë për të marrë të vëllanë se kishte një jetë pa e parë. Një student, e shoqëroi me kënaqesi zotërinë në disa nga qytetet turistike të Shqipërisë me mendimin se do praktikonte anglishten me të. Në fund, jo vetëm që s'doli i kënaqur por u çudit shumë kur "amerikani " i tha:

- Ore, e di që ti e flet anglishten më mirë se unë? A s'vjen të më përkthesh mua në ambasadën amerikane, t’u them nja dy llafe për tim vëlla se dua ta marr në Amerikë?

Atë kohë mu duk i pabesueshëm ky episod, por tani, tek shoh shqiptarët që rrinë gjithë ditën me njëri-tjetrin klubeve, e kuptoj pse ata s'e mësojnë dot kurrë anglishten. Sigurisht gjuhën e thjeshtë, atë të pazarit e thajnë, por nuk mund të zhvillojnë kurrsesi një bisedë të mirëfilltë me një anglishte të shkolluar.

Thonë që ka kurse gjuhe për emigrantët ne Hotel Pensilvania, në Menhet’n. Sigurisht do më duhet të paguaj, nuk di se sa, por ia vlen. I rashë telefonit që t'ia thosha edhe Monës këtë ide, por ajo më qau hallin që avokati i kishte kërkuar 1500 dollarë vetëm për të plotësuar disa formularë për të sjellë të fejuarin. Kanë të drejtë kur i quajnë avokatët "peshkaqenër". Ua! Nga ky bashkimi i peshkut me qenin dilka një gjë vërtet e frikshme.

(Nga libri “Takim me të papriturën”, 2006)